Hier is Portugal geboren.
Niet figuurlijk, niet bij wijze van spreken, maar letterlijk: in 1128, op een slagveld net buiten de stadsmuren, toen Afonso Henriques de troepen van zijn moeder versloeg en het koninkrijk smeedde. Bijna negen eeuwen later spreken de Portugezen nog altijd met trots over Guimarães, en op de stadsmuren staan de woorden "Aqui Nasceu Portugal" (Hier is Portugal geboren).

Van alle steden in Noord-Portugal is Guimarães mijn favoriet, en het is de eerste plek waar ik vrienden of familie mee naartoe neem als ze ons in Porto komen opzoeken. Het kasteel uit de 10e eeuw staat nog altijd op zijn heuvel, in de kapel waar Afonso werd gedoopt staat nog steeds de oorspronkelijke doopvont, en het statige Paleis van de Hertogen van Bragança waakt nog altijd over de daken. Toch is dit geen stad die verstard is in eerbied voor het eigen verleden. Het historische centrum, dat op de UNESCO-werelderfgoedlijst staat, is een levendige plek waar gewoon gewoond en gewerkt wordt, met keienstraatjes en granieten pleinen, en waar de cafés aan de Largo da Oliveira vollopen met inwoners lang voordat de toeristen er zijn.

Wat ik het mooist vind aan Guimarães, is dat de stad klein genoeg is om in één ochtend te voet te verkennen, terwijl er toch zoveel te zien is dat je er de hele dag wilt blijven. Je kunt in de middeleeuwse wijk het ontstaansverhaal van een natie volgen, lunchen in een traditionele tasca en met de kabelbaan omhoog naar de Monte da Penha gaan voor een uitzicht over de hele regio.

Ik reis sinds 2001 door Portugal en woon hier al zes jaar, en mijn Portugese vrouw en ik vinden Guimarães het hoogtepunt van het noorden. We laten je graag een stad zien waar we van houden. Deze gids is gebaseerd op onze eigen ervaringen en lokale kennis, en helpt je een reis te plannen die recht doet aan zowel de stad als de omgeving.

Het Castelo de Guimarães

Dit kasteel werd in de 10e eeuw gebouwd ter verdediging tegen de Moren. Hier werd Afonso Henriques geboren, en later hield hij er zijn koninklijk hof. In de 13e eeuw werd het kasteel flink versterkt, en het zijn die vestingwerken die je vandaag de dag ziet.

De Praça de São Tiago en de Largo da Oliveira

De twee middeleeuwse pleinen in het centrum van Guimarães zijn de sfeervolste plekken van de stad. Aan de pleinen staan veel van de oudste gebouwen van Guimarães, zoals de Igreja de Nossa Senhora da Oliveira en de Antiga Câmara Municipal.

Het Paço dos Duques de Bragança

In dit imposante paleis uit de 15e eeuw is een boeiende collectie 17e-eeuwse meubels en wandtapijten te zien. Het paleis werd in de jaren veertig ingrijpend gerestaureerd (en bijna opnieuw opgebouwd!) en is nu waarschijnlijk een stuk grootser dan het oorspronkelijk was.

Monte da Penha

Een beboste heuvel (613 m) ten oosten van Guimarães, met enorme rotsblokken, rustige wandelpaden en een prachtig uitzicht over de regio. Een kabelbaan verbindt Guimarães met het Santuário da Penha, het moderne kerkcomplex boven op de heuvel.
Lees ook: Bezienswaardigheden in Guimarães

De meeste toeristen bezoeken Guimarães als dagtrip vanuit Porto, en één volle dag is genoeg om de stad goed te zien.

Een typische dag in Guimarães valt uiteen in drie delen: de middeleeuwse wijk, het gebied rond het Paço dos Duques en het Castelo de Guimarães, en de heuvel Penha (Monte da Penha).

De charmante middeleeuwse wijk van de stad concentreert zich rond drie pleinen: het Largo da Oliveira, het Largo República do Brasil en het Largo do Toural. De meeste bezoekers beginnen hier, omdat dit deel het dichtst bij het treinstation ligt. Je vindt er ook de meeste restaurants, cafés en winkels, dus het is de ideale plek om te lunchen. Trek er zo'n drie uur voor uit, of eerder vijf als je alle musea en religieuze gebouwen wilt bekijken. Guimarães is compact, maar heeft verrassend veel pleinen en smalle straatjes waarin je makkelijk verdwaalt, waardoor de stad veel groter aanvoelt dan ze in werkelijkheid is.

Het paleis Paço dos Duques en het Castelo de Guimarães liggen boven op de Monte Latito, ten noorden van de middeleeuwse wijk. Bezoek als je hier bent ook het klooster Santo António en de Igreja de São Miguel, de kerk waar Afonso Henriques werd gedoopt.

Het laatste toeristische gebied is de heuvel Penha. Ik raad je aan om hem als laatste te bezoeken en alleen aan je dagtrip toe te voegen als je nog energie of tijd over hebt. Een kabelbaan verbindt de stad met de top, waar je het Santuário da Penha vindt en mooie bospaden tussen enorme rotsblokken. Reken op ongeveer 90 minuten om het Parque da Penha te verkennen en heen en terug met de kabelbaan te gaan.

Door het grote aanbod aan bezienswaardigheden is Guimarães een ideale dagtrip vanuit Porto, maar het kan een erg lange dag worden. De trein doet er per enkele reis 70 minuten over (meer informatie verderop in dit artikel), dus misschien blijf je liever een nacht over. Er zijn in de stad veel uitstekende hotels om uit te kiezen.

Hieronder staat een interactieve kaart met een suggestie voor een dagtrip naar Guimarães. De route begint bij het treinstation en het deel op de heuvel Penha is geel gemarkeerd. (Let op: zoom uit om alle markeringen te zien.)

Bezienswaardigheden in Guimarães: 1) Igreja de Nossa Senhora da Consolação 2) Largo República do Brasil 3) Igreja de Nossa Senhora da Oliveira 4) Largo da Oliveira 5) Antiga Câmara Municipal (het oude stadhuis) 6) Praça de São Tiago 7) Convento de Santa Clara 8) Igreja Nossa Senhora do Carmo 9) Paço dos Duques de Bragança 10) Igreja de São Miguel 11) Castelo de Guimarães 12) Estátua a Dom Afonso Henriques 13) Convento de Santo António dos Capuchos 14) Largo do Toural 15) Stadsmuur met ‘Hier werd Portugal geboren’ 16) Capela de São Francisco
Bezienswaardigheden op de heuvel Penha: 17) Santuário da Penha 18) Monte de Santa Catarina (uitkijkpunt) 19) Top van de heuvel Penha (613 m) 20) Miradouro da Penha (uitkijkpunt) 21) Grot van Nossa Senhora do Carmo

Een groepstour door Guimarães?
Een georganiseerde tour is een prima manier om Guimarães te ontdekken, vooral als je weinig tijd hebt of geen zin hebt in het gedoe met het openbaar vervoer.
We werken al zeven jaar samen met GetYourGuide.com, en dit zijn enkele van hun beste tours door Guimarães:

De links hierboven zijn affiliatelinks. Als je via deze links boekt, ontvang ik een kleine commissie, zonder extra kosten voor jou. Dat waardeer ik enorm, want zo kan ik deze site gratis en in de lucht houden.

Bezienswaardigheden tijdens een dagtrip

De Antiga Câmara Municipal, het oude stadhuis aan het Largo da Oliveira

De Jardim do Largo Condessa do Juncal

Het mooie Largo da Oliveira, vernoemd naar de olijfboom die midden op het plein staat

De kerk Nossa Senhora da Consolação aan het Largo República do Brasil

De Praça de São Tiago

De zeventiende-eeuwse wandtapijten die in het Paço dos Duques de Bragança hangen

De Teleférico da Penha, de kabelbaan tussen Guimarães en de heuvel Penha

Het uitzicht vanaf de Monte de Santa Catarina

Het beroemde opschrift ‘Hier werd Portugal geboren’ op de stadsmuur

Guimarães en Braga zijn allebei populaire bestemmingen voor een dagtrip vanuit Porto.

Braga staat bekend als de religieuze hoofdstad van Portugal, en hier verrees de eerste kathedraal van Portugal. Vlak bij Braga ligt het prachtige Bom Jesus do Monte, met zijn sierlijke barokke trap.

Beide steden zijn fantastische dagtrips, maar wij raden je aan om Guimarães vóór Braga te bezoeken. Guimarães heeft meer afwisselende bezienswaardigheden en is mooier, met zijn middeleeuwse straatjes en architectuur.

Advies: Als je weinig tijd hebt, kom je misschien in de verleiding om Guimarães en Braga samen in één dagtrip te proppen. Dat raden we af: beide steden hebben minstens een dag nodig om ze goed te verkennen en je bezoekt ze het best apart, tenzij je met een georganiseerde tour meegaat.
Gerelateerde artikelen: Gids voor Braga - Dagtrips vanuit Porto

Veel mensen bezoeken Guimarães als dagtrip, maar de stad is ook een uitstekende uitvalsbasis om de regio te verkennen. Naast de bezienswaardigheden heeft de stad een ruim aanbod aan restaurants en winkels, plus een flinke dosis Portugese charme die zich prima leent voor een langer verblijf.

In Guimarães vind je accommodatie voor elke smaak, van luxehotels tot voordelige appartementen.

De historische Pousada Mosteiro de Guimarães, ondergebracht in een twaalfde-eeuws klooster, is de meest luxueuze keuze van de stad, met elegante kloostergangen en een spectaculair buitenzwembad met uitzicht over de stad.

Het moderne Hotel da Oliveira ligt midden in het historische centrum, heeft een boetieksfeer en een uitstekend restaurant met regionale gerechten. Voor een schitterend uitzicht op het kasteel kun je terecht in het Hotel de Guimarães, met comfortabele kamers en een goed uitgeruste spa.

In het middensegment bieden het Santa Luzia ArtHotel en het Hotel Fundador betrouwbaar comfort en echte Portugese gastvrijheid, allebei op loopafstand van de belangrijkste bezienswaardigheden.

Via onze samenwerking met Booking.com bieden we een actuele kaart met accommodaties in Guimarães. Pas gewoon je reisdata aan om de huidige prijzen en beschikbaarheid voor je geplande verblijf te bekijken.

Guimarães ligt 43 km ten noordoosten van Porto en is met een rechtstreekse trein te bereiken. In Porto vertrekt de trein vanaf station São Bento en een retourtje kost € 7,20. De lijn tussen Guimarães en Porto is een 'stedelijke' lijn, wat betekent dat de trein op veel stations stopt. Daardoor duurt de reis maar liefst 70 minuten, en die kunnen behoorlijk lang aanvoelen.

De actuele dienstregeling vind je op de website van Comboios de Portugal (CP):
https://www.cp.pt/StaticFiles/timetables/oporto-guimaraes-urban-trains.pdf
Dit is een pdf, dus op een mobiele telefoon wordt het bestand mogelijk gedownload.
Let op: controleer goed de vertrektijden voor de terugreis (van Guimarães naar Porto), vooral in het weekend, want er kan dan meer dan twee uur tussen twee treinen zitten.

Station Guimarães ligt aan de zuidkant van de stad, op 10 minuten lopen van het historische centrum. Ga bij het verlaten van het station rechtsaf en loop via de Avenida Dom João IV naar het centrum; dat is de mooiere route.
Gerelateerd artikel: Van Porto naar Guimarães

De trein naar Guimarães staat klaar op station São Bento

Guimarães staat bekend als de geboorteplaats van Portugal, omdat hier in 1109 de eerste koning van Portugal (Afonso Henriques) werd geboren.

Afonso werd gedoopt in de Igreja de São Miguel do Castelo, een van de oudste kerken van Portugal. Deze kleine kapel staat voor het kasteel, en de doopvont staat nog altijd op de oorspronkelijke plek.

De Slag bij São Mamede in 1128, die Portugal op weg zette naar de onafhankelijkheid, werd vlak buiten Guimarães uitgevochten. In deze slag stond Afonso Henriques tegenover zijn moeder, Teresa van Portugal, en het koninkrijk León.

Na de overwinning van Afonso werd Guimarães de hoofdstad van het pas gestichte koninkrijk, maar na 20 jaar werd de hoofdstad naar Coimbra verplaatst.

De Igreja de São Miguel do Castelo