Większość osób, które przyjeżdżają tu po raz pierwszy, popełnia ten sam błąd: uznaje Ribeirę i piwnice wina porto za całe miasto, a potem wyjeżdża z natrętnym poczuciem, że coś im umknęło. I rzeczywiście umknęło. Porto odwdzięcza się tym, którzy starannie planują i dużo chodzą, a 48 godzin, jeśli dobrze je wykorzystać, wystarcza akurat na to, by zrozumieć, dlaczego to granitowe miasto nad Douro dało nazwę całemu krajowi.

Udana dwudniowa wizyta ma prosty plan. Jeden dzień poświęcamy historycznemu centrum. To wpisana na listę UNESCO plątanina brukowanych uliczek, barokowych kościołów i fasad wyłożonych kaflami, która wspina się od rzeki aż po okazałe bulwary Baixy. Drugi dzień należy do południowego brzegu, czyli do Vila Nova de Gaia, gdzie od trzech stuleci w piwnicach porto wino dojrzewa w dębowych beczkach. Po południu ruszamy na wybrzeże, do Foz, albo do ogrodów Palácio de Cristal. Sporo się nachodzisz, pokonasz więcej schodów, niż się spodziewasz, i bardzo dobrze zjesz. Przy 48-godzinnej wizycie nie ulegaj pokusie, by dorzucić jednodniową wycieczkę do doliny Douro albo szybki wypad do Guimarães. Samo Porto wypełni każdą godzinę, którą mu dasz.

O Portugalii piszemy od 2001 roku, a że w Porto mieszka nasza bliska rodzina, od dwudziestu pięciu lat to miasto jest dla nas drugim domem. Ten przewodnik czerpie z tych lat doświadczeń i daje ci przejrzysty plan na 48 godzin. Znajdziesz w nim też drobne decyzje, które odróżniają dobrą wizytę od niezapomnianej: z którego brzegu rzeki oglądać zachód słońca, którą piwnicę wina porto zarezerwować i do którego tramwaju wsiąść, żeby dojechać do Foz.

Dzień 1, rano: Zacznij od okazałych placów w dzielnicach Cordoaria i Baixa, gdzie Porto pokazuje swoje najbardziej reprezentacyjne oblicze. Wyłożoną płytkami fasadę Igreja do Carmo, kolejkę wijącą się przed Livraria Lello i imponującą bryłę ratusza Câmara Municipal dzieli od siebie zaledwie kilka minut spacerem.

Piękne azulejos zdobiące kościół Igreja do Carmo.

Dzień 1, po południu: Zejdź niżej, do historycznego centrum miasta. Wąskie uliczki dzielnic Sé i Ribeira wiją się w stronę rzeki bez żadnej oczywistej logiki i nagle wyprowadzają na wielką granitową katedrę Sé albo na kolorowe nabrzeże poniżej. Pozwól sobie tu zabłądzić. Zły skręt zwykle okazuje się tym najlepszym.

Kolorowe domy Ribeiry ciągnące się wzdłuż brzegu rzeki Douro.

Dzień 1, wieczorem: Przejdź górnym pomostem mostu Ponte Luís I i z ogrodu Jardim do Morro popatrz, jak słońce chowa się za miastem. Wróć pieszo do Ribeiry na kolację na nabrzeżu, a jeśli wieczór wciąż trwa w najlepsze, ruszaj wyżej, do barów w okolicy Rua da Galeria de Paris.

Romantyczna kolacja z widokiem na most Ponte Luís I.

Dzień 2, rano: Przeprawiamy się na drugi brzeg, do Vila Nova de Gaia, gdzie od trzech stuleci w dębowych beczkach dojrzewa wino tutejszych domów porto. Zwiedź z przewodnikiem jedną z piwnic, a potem wybierz się na krótki rejs po Douro, żeby spojrzeć na oba miasta z innej perspektywy.

Piwnice porto, zabytkowe budynki i kolejka linowa na nabrzeżu Vila Nova de Gaia.

Dzień 2, po południu: Wsiądź do zabytkowego tramwaju Linha 1, dojedź do Foz do Douro i przejdź się promenadą tam, gdzie rzeka wreszcie spotyka się z Atlantykiem. Postaraj się dotrzeć do któregoś z barów plażowych, gdy słońce zacznie się zniżać, tak by z zimnym drinkiem w dłoni patrzeć, jak zachodzi nad oceanem.

Pérgola da Foz z widokiem na plażę Praia do Molhe i Ocean Atlantycki.

Dzień 2, po południu (wariant alternatywny): Jeśli pogoda się zepsuje, zamień wybrzeże na kulturalne popołudnie w Narodowym Muzeum Soares dos Reis, które mieści się w eleganckim neoklasycystycznym pałacu. Potem pospaceruj niespiesznie po sąsiednich ogrodach Palácio de Cristal, gdzie po trawnikach przechadzają się pawie, a z tarasów roztaczają się jedne z najpiękniejszych widoków na Douro.

Poniższa interaktywna mapa pokazuje najciekawsze punkty tego dwudniowego planu zwiedzania Porto i zawiera trasę spacerową na każdy z dni. (Uwaga: oddal mapę, aby zobaczyć wszystkie punkty)

Dzień 1 (zielony) 1) Dworzec kolejowy São Bento 2) Katedra Sé 3) Dzielnica Ribeira 4) Igreja de São Francisco 5) Palácio da Bolsa 6) Rua das Flores 7) Torre dos Clérigos 8) Igreja do Carmo 9) Livraria Lello 10) Avenida dos Aliados 11) Most Ponte Luís I 12) Punkt widokowy Jardim do Morro
Dzień 2, rano (żółty) 13) Caves Cálem 14) Caves Sandeman 15) Caves Ferreira 16) Half Rabbit (dzieło sztuki) 17) WOW Porto
Dzień 2, po południu (niebieski) 18) Jardim do Passeio Alegre 19) Forte de São João Baptista 20) Pérgola da Foz 21) Mercado do Bolhão 22) Mercado Bom Sucesso 23) Museu de Arte Contemporânea de Serralves 24) Muzeum Soares dos Reis 25) Ogrody Palácio de Cristal 26) Stadion Dragão (FC Porto)

Poniżej znajdziesz linki do naszych szczegółowych przewodników, które mogą ci się jeszcze przydać:
Piesza wycieczka po Porto (na pierwszy dzień w Porto)
Którą piwnicę porto w Vila Nova de Gaia warto odwiedzić? (na drugi dzień)
Wycieczka po dzielnicy Foz (na drugi dzień)
Najlepsze plaże Porto (na drugi dzień, jeśli przyjedziesz latem)

W szczycie sezonu popyt na noclegi jest bardzo duży, dlatego radzimy zarezerwować pokój już teraz, zanim zabraknie wolnych miejsc. Aby sprawdzić aktualne ceny i dostępność, wpisz daty swojego urlopu w wyszukiwarce poniżej:

Pierwsze przedpołudnie najlepiej poświęcić na zwiedzanie Baixy i sąsiedniej dzielnicy Cordoaria, które razem tworzą reprezentacyjne, administracyjne i handlowe centrum Porto. To monumentalne śródmieście Porto, z szerokimi alejami, rozległymi placami i efektowną architekturą z początku XX wieku.

Naturalnym punktem wyjścia jest Avenida dos Aliados, wspaniały główny bulwar Porto. Tę szeroką, opadającą aleję obramowują bogato zdobione granitowe gmachy, a od północy zamyka ją okazały budynek Câmara Municipal do Porto (ratusz). Z tej okolicy odchodzi Rua de Santa Catarina, najważniejsza ulica handlowa miasta, przy której znajdziesz też zabytkową kawiarnię Café Majestic. Warto tu zajrzeć ze względu na wystawne wnętrze w stylu belle époque, pełne rzeźbionego drewna, luster i żyrandoli.

Ratusz w Porto pochodzi z lat 20. XX wieku, ale neogotycka stylistyka sprawia, że wygląda na znacznie starszy

Krótki spacer na zachód prowadzi do skupiska najsłynniejszych zabytków Porto. Barokowa dzwonnica Torre dos Clérigos to najbardziej rozpoznawalny symbol panoramy miasta; nagrodą za wspinaczkę na jej szczyt są rozległe widoki dookoła. Niedaleko stoi kościół Igreja do Carmo, słynący z ogromnej kompozycji z biało-niebieskich płytek azulejos, która pokrywa całą jego boczną fasadę. Tutaj znajduje się też Livraria Lello, księgarnia słynna z baśniowego neogotyckiego wnętrza i misternych schodów. Ze względu na ogromną popularność wejdziesz do środka tylko z biletem zarezerwowanym z wyprzedzeniem.

Dalej na południe dochodzimy do dworca kolejowego São Bento, który jest czymś znacznie więcej niż węzłem komunikacyjnym. Jego główna hala to prawdziwa galeria sztuki: ściany pokrywa około 20 000 płytek azulejos przedstawiających sceny z historii Portugalii. Spod dworca w stronę nabrzeża schodzi deptak Rua das Flores, po którym przyjemnie się spaceruje. Przy tej urokliwej ulicy działają tradycyjni jubilerzy, niezależne sklepy i kawiarnie. Tu znajdziesz również Museu da Misericórdia do Porto (MMIPO), w którym można zobaczyć ważny XV-wieczny obraz „Fons Vitae”.

Poranne zwiedzanie można zakończyć lunchem. Jeśli chcesz zjeść naprawdę po miejscowemu, to dobra okazja, by spróbować francesinhy, sztandarowego dania Porto. Ta sycąca kanapka kryje kilka rodzajów mięsa, przykrywa ją warstwa roztopionego sera, a podaje się ją w gęstym sosie na bazie piwa i pomidorów.

Chętnie fotografowany kościół Igreja do Carmo pokrywają misterne malowidła z płytek

Popołudnie to okazja, by dokładnie poznać najstarsze dzielnice miasta: położoną na wzgórzu Sé i nadrzeczną Ribeirę. Razem tworzą one historyczny rdzeń Porto, wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO, w którym wyraźnie widać kontrast między surowymi początkami miasta a jego tętniącym życiem handlowym centrum.

Dzielnica Sé, skupiona wokół okazałej katedry, to dawne centrum religijne i obronne Porto. Sama katedra Sé do Porto to wspaniała, przypominająca twierdzę świątynia, której początki sięgają XII wieku. Jej masywna romańska bryła kontrastuje z bogaciej zdobionym wnętrzem, w którym zobaczysz okazały srebrny ołtarz i gotyckie krużganki ozdobione płytkami azulejos. Z dużego tarasu przed katedrą roztacza się jeden z najpiękniejszych widoków w Porto. Po krótkim spacerze dotrzemy do kościoła Igreja de Santa Clara, którego skromna fasada skrywa zapierające dech w piersiach wnętrze pełne wybujałych, złoconych rzeźbień w drewnie (talha dourada). W różnych miejscach dzielnicy natrafisz też na pozostałości Muralha Fernandina, średniowiecznych murów miejskich z XIV wieku.

Nad samą rzeką leży dzielnica Ribeira, barwna i pełna życia dusza Porto. To dawne centrum handlu rzecznego, a jej labirynt wąskich zaułków i wysokich, kolorowych kamienic rozpoznasz od pierwszego spojrzenia. Sercem dzielnicy jest Praça da Ribeira, gwarny i malowniczy plac tuż nad wodą, pełen restauracji i kawiarni.

W Ribeirze stoją też tuż obok siebie dwa z najbardziej spektakularnych budynków Porto:
• Igreja de São Francisco: Ten kościół ma dość skromną gotycką bryłę, która niczym nie zdradza zdumiewającego bogactwa w środku. Wnętrze to arcydzieło sztuki barokowej: niemal każdą powierzchnię pokrywają misterne, bogato złocone rzeźbienia w drewnie.

• Palácio da Bolsa: Dawna XIX-wieczna giełda to pomnik handlowej potęgi miasta. Jej wspaniałe wnętrza można zobaczyć wyłącznie z przewodnikiem; trasa obejmuje między innymi nakrytą szklaną kopułą Salę Narodów (Pátio das Nações), a kończy się w niezwykłej Sali Arabskiej (Salão Árabe), urządzonej z przepychem w stylu neomauretańskim.

Wieczorny rejs statkiem po Douro to relaks i zupełnie inne spojrzenie na efektowną panoramę Porto. Z pokładu widać, jak strome, tarasowo zabudowane zbocza Porto i Vila Nova de Gaia wznoszą się nad rzeką, i dopiero wtedy dociera do nas prawdziwa skala miasta.

Rejs nazywa się „Six Bridges Cruise”, bo jego trasa prowadzi pod konstrukcjami łączącymi oba miasta. Przepłyniesz pod imponującym betonowym łukiem Ponte da Arrábida w pobliżu ujścia rzeki, zobaczysz misterną żelazną konstrukcję Ponte Maria Pia (projekt firmy Gustave'a Eiffela) i przepłyniesz pod najbardziej rozpoznawalną budowlą miasta, dwupoziomowym mostem Ponte de Dom Luís I.

Rejsy trwają zwykle około 50 minut i regularnie odpływają z nabrzeży zarówno w Ribeirze, jak i w Vila Nova de Gaia. Warto zarezerwować miejsce z wyprzedzeniem, zwłaszcza na rejsy o zachodzie słońca, bo w szczycie sezonu, od czerwca do września, chętnych nie brakuje.

Drugi dzień zaczynamy od wyprawy na przeciwległy brzeg rzeki, do Vila Nova de Gaia. Choć formalnie to osobne miasto, tożsamość Gaii jest nierozerwalnie związana z Porto, bo to właśnie tu od wieków mieści się centrum światowej sławy handlu winem porto. Najważniejszym punktem każdej wizyty jest gwarna nadrzeczna promenada Avenida de Diogo Leite, z której roztacza się wspaniały widok na kolorową dzielnicę Ribeira po drugiej stronie. Wzdłuż nabrzeża cumują charakterystyczne płaskodenne Barcos Rabelos, tradycyjne łodzie, którymi niegdyś spławiano rzeką beczki z winem.

Wizyta w piwnicy porto
Głównym powodem przyjazdu do Gaii jest zwiedzanie jednej z historycznych piwnic porto. Nie są to winnice, lecz ogromne piwnice (caves), do których trafia wino wytwarzane znacznie wyżej w dolinie Douro; tu się je kupażuje, a potem wino dojrzewa i leżakuje. Przez stulecia beczki spławiano rzeką Douro na łodziach Barcos Rabelos właśnie do tych piwnic, których nazwy widnieją dziś na dachach budynków ciągnących się wzdłuż zbocza.

Niemal wszyscy słynni producenci porto, tacy jak Graham's, Taylor's, Sandeman i Cálem, mają tu swoje siedziby i oferują zwiedzanie z przewodnikiem. Typowa wycieczka przybliża historię wina porto, wyjątkowy sposób jego produkcji i dzieje danej wytwórni, a kończy się degustacją kilku różnych stylów porto z komentarzem przewodnika. Wycieczki ruszają przez cały dzień, w wielu językach, ale zdecydowanie warto zarezerwować je z wyprzedzeniem, zwłaszcza u najpopularniejszych producentów lub w szczycie sezonu.

WOW: nowoczesna dzielnica kultury
Nieco wyżej na zboczu, ponad główną promenadą, leży WOW (World of Wine), rozległa dzielnica kulturalno-gastronomiczna, która powstała w pięknie odrestaurowanych piwnicach porto. WOW to nie pojedyncza atrakcja, lecz zespół siedmiu odrębnych muzeów oraz licznych restauracji, kawiarni i sklepów. Najważniejsze wystawy to The Wine Experience, przedstawiająca cały proces produkcji wina, Planet Cork, poświęcona kluczowemu dla Portugalii przemysłowi korkowemu, oraz The Chocolate Story.

Nie tylko piwnice porto
Choć porto jest tu główną atrakcją, na nabrzeżu Gaii znajdziesz też inne ciekawe miejsca. W bocznej uliczce kryje się Half-Rabbit (czyli „pół królika”), efektowne dzieło street artu portugalskiego artysty Bordalo II, pomysłowo zbudowane z materiałów z recyklingu.

Jeśli zależy ci na najlepszych widokach, wjedź kolejką linową Teleférico de Gaia, która sunie z dolnego nabrzeża w górę stromej skarpy. Już z samej kolejki rozciąga się fantastyczny widok na rzekę i miasto. Górna stacja kolejki znajduje się obok Mosteiro da Serra do Pilar, XVI-wiecznego klasztoru z wyjątkowym kościołem na planie koła. Z jego dużego tarasu roztacza się chyba najbardziej zapierająca dech w piersiach panorama mostu Ponte de Dom Luís I i całej historycznej zabudowy Porto.

Dzieło street artu „Half-Rabbit” to jedna z bardziej oryginalnych atrakcji w Vila Nova de Gaia.

Na popołudnie drugiego dnia masz do wyboru dwie świetne i zupełnie różne opcje: wizytę w nadmorskiej dzielnicy Foz albo spacer po ogrodach i muzeach wokół Palácio de Cristal.

Popołudnie, opcja 1: nadmorska dzielnica Foz
Dzielnica Foz, położona w miejscu, gdzie rzeka Douro wpada do Atlantyku, to zupełna odmiana po historycznym centrum Porto. To zamożna okolica mieszkaniowa, znana z nadmorskich promenad, niewielkich plaż i spokojniejszego rytmu życia. Najciekawsze są tu dwa obszary: ostatni odcinek nabrzeża rzeki i otwarte wybrzeże Atlantyku.

Nad rzeką dobrym punktem wyjścia jest Jardim do Passeio Alegre, przyjemny, zacieniony ogród. W okolicy stoją okazałe wille, a tu ma swój końcowy przystanek zabytkowa linia tramwajowa nr 1. Z ogrodu ścieżka prowadzi obok XVI-wiecznej Fortaleza de São João da Foz, twierdzy, która niegdyś strzegła ujścia Douro.

Największą wizytówką dzielnicy jest atlantycka promenada. Znajdziesz tu Pérgola da Foz, klasyczną kolumnadę z lat 30. XX wieku, która stała się jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli miasta. Samo wybrzeże to mieszanka małych, piaszczystych zatoczek, takich jak Praia do Molhe, i skalistych cypli, które upodobali sobie miejscowi wędkarze. Długa promenada ciągnie się na północ, w stronę miasta Matosinhos, i nie brakuje przy niej kawiarni ani barów, więc to idealne miejsce, by obejrzeć zachód słońca nad oceanem.

Dojazd: Do Foz najlepiej dojechać zabytkowym tramwajem nr 1, który jedzie malowniczą trasą wzdłuż rzeki od przystanku Infante w pobliżu Igreja de São Francisco. Szybszą i częściej kursującą alternatywą jest autobus 500 z centrum miasta.
Powiązane artykuły: Dzielnica Foz

Małe przystanie rybackie nad spokojną rzeką Douro tam, gdzie opuszcza ona miasto

Pérgola da Foz to jedno z najbardziej romantycznych miejsc w Porto na podziwianie zachodu słońca

Popołudnie, opcja 2: ogrody Palácio de Cristal i dzielnica muzeów
Jeśli wolisz popołudnie poświęcone kulturze, okolice Palácio de Cristal łączą sztukę, historię i jeden z najlepszych parków miejskich w Porto.

Główną atrakcją są Jardins do Palácio de Cristal. Te rozległe, tarasowe ogrody leżą na granitowym wzgórzu i roztaczają się z nich jedne z najwspanialszych panoram na rzekę Douro, most Arrábida i Vila Nova de Gaia. Same ogrody dzielą się na części tematyczne, m.in. ogród różany i ogród roślin aromatycznych, połączone alejami wysadzanymi drzewami, po których swobodnie przechadzają się pawie. Park zawdzięcza nazwę XIX-wiecznej hali wystawowej z żelaza i szkła, która już nie istnieje; na jej miejscu stoi dziś duży, nowoczesny pawilon z kopułą (Super Bock Arena).

Tuż obok parku znajdują się dwa ważne muzea:
• Museu Nacional Soares dos Reis: mieści się w eleganckim, klasycystycznym pałacu Carrancas i jest pierwszym muzeum narodowym Portugalii. Bogata kolekcja skupia się na sztuce portugalskiej od XVI do XX wieku. Szczególnie mocną stroną są XIX-wieczne malarstwo i rzeźba, w tym dzieła patrona muzeum, António Soaresa dos Reisa.

• Museu Romântico da Quinta da Macieirinha: muzeum pozwala zajrzeć w zachowany do dziś świat zamożnej XIX-wiecznej burżuazji Porto. Dom urządzono tak, jak mógł wyglądać w epoce romantyzmu. Słynie z tego, że był ostatnią rezydencją wygnanego króla Sardynii, Karola Alberta, który zmarł tu w 1849 roku. Muzeum daje szczegółowy obraz sztuki dekoracyjnej i stylu życia tamtej epoki.

Widok na Porto z Jardins do Palácio de Cristal

Museu Nacional Soares dos Reis

Na niezapomniany ostatni wieczór najlepiej wybrać się do barów i klubów dzielnicy Galerias, gdzie nocne życie Porto toczy się najintensywniej i z największą energią. Życie skupia się wokół Rua da Galeria de Paris i równoległej do niej Rua de Cândido dos Reis, kilka minut spacerem od uniwersytetu. Dzielnica słynie z dużego wyboru lokali: od wyrafinowanych barów koktajlowych po tradycyjne puby i miejsca z muzyką na żywo.